Addysg Gynhwysol ym Mhrifysgol Caerdydd: Ein hymrwymiad i ddysgu ystyrlon, hygyrch i bawb

Y Cyd-destun

Ym Mhrifysgol Caerdydd, mae cynhwysiant yn ganolog i greu profiadau dysgu sy’n ystyrlon, yn berthnasol ac yn hygyrch i bawb. Mae ein dull gweithredu yn cael ei lunio gan waith Hockings’ (2010), sy’n disgrifio dysgu ac addysgu yn gynllunio addysgeg, y cwricwlwm ac asesu yn feddylgar er mwyn i bob myfyriwr allu cymryd rhan yn llawn ac elwa ar addysg uwch.

Dydyn ni ddim yn ystyried cynhwysiant yn welliant opsiynol ond yn rhan sylfaenol o sut mae cymuned prifysgol yn gweithio. Mae’n cydnabod bod pob un o aelodau ein cymuned yn cynnig profiadau, hunaniaethau a safbwyntiau unigryw, a’r amrywiaeth hwn sy’n cyfoethogi ein profiadau dysgu.

Sut olwg sydd ar ddull Caerdydd?

Rydyn ni wedi datblygu fframwaith i’r Brifysgol gyfan i hwyluso a chefnogi ysgolion ac adrannau i ymgorffori addysg gynhwysol yn ein darpariaeth. Ym mhob rhan o’r Brifysgol, rydyn ni’n gweithio i ymgorffori egwyddorion cynhwysol mewn arferion addysgu bob dydd a datblygiad addysgol ehangach. Yn rhan o hyn y mae’r canlynol:

• Creu ymdeimlad o berthyn

Helpu myfyrwyr i deimlo eu bod yn cael eu cynrychioli, eu gwerthfawrogi ac yn rhan o gymuned ddysgu, sef nod pwysig yn ymrwymiad Caerdydd i gael gwared ar y rhwystrau rhag bod yn bresennol, cymryd rhan, cyflawni a meithrin profiad. Caiff y syniadau hyn eu hystyried ymhellach yn y Pecyn Cymorth Datblygu Addysgu

• Llunio profiadau dysgu hyblyg a disgwylgar

Anogir y staff i ystyried hygyrchedd o’r cychwyn cyntaf. Er enghraifft, cynnig adnoddau ar sawl fformat ac osgoi cymhlethdod diangen mewn strwythurau cyrsiau. Diben pwrpasol llawer o’n hadnoddau addysgol, ar-lein ac ar y campws, yw bod yn hawdd i’w llywio, yn amlfodd ac yn groesawgar, gan wasanaethu ystod eang o ddysgwyr.

Mae’r hyn a ddywedodd y myfyrwyr yn bwysig… 

‘Ar ôl profi amgylchedd dysgu cyfunol, rwy’n teimlo mai dyma’r dull mwyaf buddiol i gynifer o fyfyrwyr gwahanol â phosibl, oherwydd ei hyblygrwydd a’i allu i addasu.’ 

• Gwerthfawrogi amrywiaeth yn gryfder academaidd

Rydyn ni’n mynd ati i hyrwyddo arferion sy’n cydnabod, yn defnyddio ac yn dathlu diwylliannau amrywiol myfyrwyr, safbwyntiau a phrofiadau bywyd i wella dysgu ar y cyd. Mae hyn yn cynnwys annog myfyrwyr i amau ffynonellau gwybodaeth, rhoi eu barn ac ymgysylltu’n feirniadol gyda’r byd o’u cwmpas.

Mae’r hyn a ddywedodd y myfyrwyr yn bwysig...

Mae adborth penodol gan fyfyrwyr yn tynnu sylw at ba mor rymus mae’r arferion hyn yn gallu bod yn yr ystafell ddosbarth. Dyma a ddywedodd y dysgwyr wrthon ni:

‘Ro’n i’n gwerthfawrogi pan oedd darlithwyr yn mynd ati i ymdrin â rhagfarnau yn y cwricwlwm’.  

‘Ro’n i’n gwerthfawrogi pan oedd darlithwyr yn herio ystrydebau mewn deunyddiau cwrs’ 

• Datblygu gallu a hyder y staff

Mae Caerdydd yn cynnig ystod eang o gyfleoedd dysgu a datblygu proffesiynol i helpu’r staff i edrych ar gynhwysiant yn fanwl (e.e. meithrin ymdeimlad o berthyn, ailystyried y broses o gynllunio asesu, i fynd i’r afael ag anghydraddoldeb strwythurol ym myd addysg uwch). Mae’r sesiynau hyn yn rhan o’n hymrwymiad sefydliadol i welliannau parhaus.

Pam mae hyn yn bwysig

Nid yw addysg gynhwysol yn beth sefydlog; mae’n ymarfer sy’n esblygu sy’n ymateb i gymuned gynyddol amrywiol o fyfyrwyr. Mae cyflawni cynhwysiant yn gofyn am ymdrechion sefydliadol parhaus, sef myfyrio’n barhaus ar beth sy’n gweithio, canfod rhwystrau a dod o hyd i ffyrdd o gael gwared ohonyn nhw. Mae’r dull hwn yn helpu i sicrhau bod mwy o aelodau o’n cymuned dysgu yn teimlo eu bod yn gallu llwyddo – nid oherwydd bod y disgwyliadau’n is, ond oherwydd bod cyfleoedd i ymgysylltu a ffynnu yn ehangu.

Myfyrdodau / Beth sydd nesaf? 

Profiad, nid rhestr wirio yw addysg gynhwysol, gan wella hygyrchedd a chynhwysiant ein hamgylcheddau dysgu’n barhaus – gan dynnu ar ymchwil a phrofiadau byw ein myfyrwyr.

Gall addasiadau bach, ystyriol (megis defnyddio briffiau asesu eglurach, rhannu adnoddau ar sawl fformat neu greu cyfleoedd i sicrhau llais y myfyriwr) wneud cryn wahaniaeth.

Pwyntiau cychwyn  

Fel cychwynbwynt, i gael y syniadau i lifo, dyma ambell i gwestiwn i’ch helpu i fyfyrio ar gynwysoldeb yn eich cyd-destun eich hun

• Sut mae newidiadau bach yn gwella hygyrchedd ar gyfer ystod ehangach o fyfyrwyr? – Pa newidiadau bach fyddai’n bosibl ichi wneud yn eich ymarfer?

• Pa leisiau neu safbwyntiau y gallech chi eu hehangu i wneud eich amgylchedd dysgu’n fwy cynhwysol?