Ym mis Ebrill 2025, daeth gr\u0175p o ymchwilwyr, ymarferwyr a phobl greadigol ynghyd mewn Hacathon Dulliau a gynhaliwyd gan Gymuned Ymarfer Dulliau Ymchwil Creadigol ac Arloesol a SPARK. Canolbwyntiodd y digwyddiad ar ailddychmygu sut y gall dulliau ymchwil creadigol fod yn fwy cyfartal, cynhwysol, a chyfranogol go iawn. O’r digwyddiad hwn, daeth chwe egwyddor arweiniol i’r amlwg, sef: (1) Ailddosbarthu p\u0175er drwy gydol y broses (2) Hyrwyddo asiantaeth a rheolaeth (3) Cydnabod a lleihau rhwystrau cyfranogiad yn weithredol (4) Cael sawl ffordd o gefnogi mynegiant (5) Adeiladu hyblygrwydd ac ymatebolrwydd a (6) Creu’r lle i gynnal sgyrsiau dewr.<\/p>\n
Yn y post hwn, mae Hayley \u2013 un o Gymrodyr Ymchwil SPARK \u2013 yn rhannu sut maen nhw wedi bod yn defnyddio egwyddorion 1 a 6 yn eu gwaith ers yr hacathon\u2026<\/p>\n
Ailddosbarthu p\u0175er drwy gydol y broses<\/strong> Felly, yn ogystal \u00e2 mabwysiadu cyfweliadau tynnu lluniau, mapio cyrff a chyfweliadau empathi rhwng cyfoedion i gasglu profiadau pobl, byddwn yn defnyddio barddoniaeth fel offeryn ar gyfer dadansoddi. Bydd cyfranogwyr yn gweithio gyda’u geiriau a’u straeon eu hunain i greu cerddi, a fydd wedyn yn llywio’r fframwaith codio ar gyfer yr astudiaeth. Y bwriad y tu \u00f4l i’r gweithgaredd hwn yw ymgorffori safbwyntiau pobl sydd mewn caethiwed yn y broses ddeongliadol. Drwy wneud hynny, rwy’n gobeithio y bydd y dadansoddiad yn adlewyrchu realiti bywyd y stor\u00efwyr yn fwy cywir ac yn dangos manylion naws a allai fel arall gael eu hanwybyddu gan arferion codio thematig confensiynol. Byddaf yn rhannu blog mwy cyflawn ar ddulliau a ddefnyddiwyd yn y prosiect hwn yng Ngwanwyn 2026 – gan gynnig rhai myfyrdodau ar ba mor effeithiol oeddent wrth gefnogi llais ac asiantaeth mewn ymchwil.<\/p>\n Creu’r lle i gynnal sgyrsiau dewr<\/strong><\/p>\n Mewn digwyddiad diweddar – Anturiaethau mewn ymgysylltu cyhoeddus ar draws y gwyddorau cymdeithasol – gofynnwn i fynychwyr a chyfranwyr weithio gyda ni i greu amgylchedd cyd-ddysgu, lle gallai gonestrwydd a her gydfodoli \u00e2 pharch a gofal. Fe wnaethon ni gyfeirio at hyn fel gofod dewr – amgylchedd lle mae cyfranogwyr yn cael eu hannog a’u cefnogi i siarad yn agored, hyd yn oed pan allai gwneud hynny deimlo’n anghyfforddus neu ychydig yn beryglus (Arao a Clemins, 2013; Strano, tua 2016, ScottBey Jones, tua 2017).<\/p>\n Yn adran agoriadol y digwyddiad, fe wnaethom esbonio beth yw gofod dewr a pham ei fod yn cael ei ddefnyddio. Fe wnaethom rannu ymddygiadau craidd i’w gefnogi, amlinellu ffyrdd ymarferol o herio sylwadau neu gamau gweithredu pe bai’r gofod yn cael ei amharu, a nodi pobl a allai gynnig cefnogaeth bellach ar faterion cynhwysiant a lles yn y digwyddiad (os byddent yn codi). O ran yr offer ymarferol i helpu i greu gofod dewr, gofynnwyd i bobl ddefnyddio’r canlynol (lle roeddent yn teimlo’n ddigon abl a diogel i wneud hynny):<\/p>\n Newidiodd y fframio bwriadol hwn a thrafod \u2018offer\u2019 y gall pobl eu defnyddio i greu\u2019r amgylchedd a ddymunir naws y digwyddiad a gofynnodd i bawb chwarae rhan wrth greu gofod dewr. Helpodd y dull hwn i greu teimlad mwy \u2018dynol\u2019 ac \u2018anffurfiol\u2019 i\u2019r gofod, a welodd y mynychwyr yn bennaf fel peth cadarnhaol. Defnyddiwyd addurniadau hefyd (h.y., tanau gwersyll, baneri, blancedi picnic) ac arlwyo (h.y., malws melys, pitsa ac ati) i helpu i greu\u2019r awyrgylch hwn. Yn fwy na hynny, teimlai pobl fod tynnu sylw at y syniadau hyn ar y dechrau yn gosod naws groesawgar a chefnogol. Er bod hyn wedi gweithio\u2019n dda yn ystod y digwyddiad, ar \u00f4l myfyrio, techneg ddefnyddiol arall i\u2019w mabwysiadu fyddai cael ystafell ar wah\u00e2n ar gael y gallai pobl ei defnyddio i \u2018gymryd munud\u2019 i ffwrdd o drafodaethau. Byddai hwn yn ofod i bobl gasglu eu meddyliau neu dreulio peth amser mewn gofod llai gorlwytho synhwyraidd, ac yna ail-ymgysylltu \u00e2\u2019r digwyddiad a\u2019i weithgareddau.<\/p>\n Dyma ddau enghraifft yn unig o sut rydw i wedi bod yn gweithio gyda’r egwyddorion a gr\u00ebwyd yn yr Hacathon Method. Felly, sut allech chi ymgorffori’r egwyddorion hyn yn eich gweithgaredd neu ddigwyddiad ymchwil nesaf? Os ydych chi’n eu defnyddio, byddai’n wych pe gallech chi rannu eich profiadau o’u rhoi ar waith gyda mi (e-bost: TrowbridgeH@cardiff.ac.uk)<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Ym mis Ebrill 2025, daeth gr\u0175p o ymchwilwyr, ymarferwyr a phobl greadigol ynghyd mewn Hacathon Dulliau a gynhaliwyd gan Gymuned Ymarfer Dulliau Ymchwil Creadigol ac Arloesol a SPARK. Canolbwyntiodd y […]","protected":false},"author":7124,"featured_media":254,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[26,59],"tags":[],"class_list":["post-256","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-sbarcspark","category-spark"],"lang":"cy","translations":{"cy":256,"en":253},"meta_box":[],"pll_sync_post":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blogs.cardiff.ac.uk\/spark\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/256","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/blogs.cardiff.ac.uk\/spark\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blogs.cardiff.ac.uk\/spark\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blogs.cardiff.ac.uk\/spark\/wp-json\/wp\/v2\/users\/7124"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blogs.cardiff.ac.uk\/spark\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=256"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/blogs.cardiff.ac.uk\/spark\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/256\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":257,"href":"https:\/\/blogs.cardiff.ac.uk\/spark\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/256\/revisions\/257"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blogs.cardiff.ac.uk\/spark\/wp-json\/wp\/v2\/media\/254"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blogs.cardiff.ac.uk\/spark\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=256"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blogs.cardiff.ac.uk\/spark\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=256"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blogs.cardiff.ac.uk\/spark\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=256"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}
\nWrth ddylunio prosiect ymchwil cyfranogol sy’n cynnwys pobl h\u0177n yn y ddalfa, roeddwn i eisiau symud y tu hwnt i ddefnyddio dulliau cyfranogol dim ond i gasglu profiadau byw a defnyddio dulliau cyfranogol yn y cam dadansoddi hefyd. Yn aml, yr ymchwilydd sy’n arwain y broses ddadansoddi ac mae llawer iawn o b\u0175er wedi’i leoli yn y ffordd rydym yn dehongli data. Yma, mae ymchwilwyr yn gyffredinol yn penderfynu beth sy’n cyfrif fel mewnwelediad a sut mae profiadau’n cael eu deall. Er mwyn ceisio osgoi hyn a mynd i’r afael (yn rhannol) \u00e2 rhai o’r anghydbwysedd p\u0175er sydd ar waith, dyluniais broses ddadansoddi a ddefnyddiodd ddulliau creadigol i alluogi cyfranogwyr i lunio ystyr y data.<\/p>\n\n