Adeiladau’r campws

Ystafell lân newydd ar gyfer technoleg lled-ddargludyddion cyfansawdd

Posted on 9 Awst 2021 by Peter Rawlinson

Mae gwyddonwyr a fydd yn gweithio yn ystafell lân fodern Prifysgol Caerdydd ar gyfer lled-ddargludyddion cyfansawdd wedi ymweld â’u darpar gartref.   Aeth ymchwilwyr o’r Sefydliad Lled-ddargludyddion Cyfansawdd, sy’n cael ei gyllido gan Gronfa Datblygu Rhanbarthol Ewrop, ar daith o amgylch y cyfleuster, a fydd yn cynnig peiriant cynhyrchu wafferi 8 modfedd i ymdopi â’r galw cynyddol am ddyfeisiau lled-ddargludyddion cyfansawdd.  Mae’r ystafell lân yn cael ei darparu gan Ardmac – prif ddarparwr ystafelloedd glân llawn technoleg – ac yn rhan allweddol o Gampws Arloesedd newydd Prifysgol Caerdydd sy’n cyfuno ymchwil arloesol, trosglwyddo technoleg, datblygu busnes a mentrau myfyrwyr.  Mae’r Sefydliad wedi sicrhau cyllid sylweddol ar gyfer ei adeilad a’i gyfarpar newydd, gan gynnwys buddsoddiad o fwy na £30 miliwn yn allanol. Yn ogystal â’r ystafell lan, sy’n 1,500 metr sgwâr, bydd ystafell nodweddu bwrpasol a mannau ôl-brosesu’n galluogi’r Sefydliad i brosesu wafferi hyd at 8 modfedd mewn diamedr ac ehangu ei ystod o wasanaethau sy’n cyrraedd safon y diwydiant.  Wrth ymateb i’r daith o amgylch y safle, dywedodd Chris Matthews, Rheolwr Prosiect Sefydliad Lled-ddargludyddion Cyfansawdd (Swyddfa Cyllid Ewropeaidd Cymru): “Dechreuais weithio ar y cynlluniau busnes ddiwedd 2015/dechrau 2016. Felly, mae mynd o weld hyn i gyd ar y bwrdd darlunio i’w gweld yn yr adeilad ei hun yn daith anhygoel mewn gwirionedd. O gymharu hyn â’n cartref presennol yn Adeiladau’r Frenhines, bydd gennym le i ehangu a gwneud pethau mwy a gwell.”   Bydd y Sefydliad ei hun wedi’i leoli mewn Canolfan Ymchwil Drosiadol bwrpasol wrth ymyl yr ystafell lân. Mae’r Ganolfan Ymchwil Drosiadol yn cynnig swyddfeydd newydd, mannau gweithio rhyngweithiol, labordai a lle ar gyfer gweithio mewn grwpiau bach. Cynlluniwyd iddi ddod ag ymchwilwyr a gweithwyr proffesiynol y diwydiant yn agosach at ei gilydd a chreu amgylchedd gwaith sy’n denu ac yn cadw ymchwilwyr talentog.  Bydd y Sefydliad yn rhannu’r Campws Arloesedd ar Heol Maendy â Sefydliad Catalysis Caerdydd, Parc Ymchwil y Gwyddorau Cymdeithasol (sbarc) ac Arloesedd Caerdydd@sbarc, sylfaen greadigol ar gyfer busnesau newydd a chwmnïau deillio.   Bydd gan y Sefydliad fynediad at gyfleusterau a fydd yn cael eu rhannu â’i gymdogion, gan gynnwys awditoriwm o fath TEDx a labordy cynhyrchu i dreialu technolegau gweithgynhyrchu newydd.  Mae lled-ddargludyddion cyfansawdd yn sglodion electronig cyflym. A hwythau’n cynnwys elfennau ar bob ochr i’r rhai yng ngrŵp IV o’r tabl cyfnodol (e.e. grwpiau III a V), maent 100 gwaith yn gyflymach na silicon, ac mae ganddynt y gallu i allyrru a synhwyro golau, yr holl ffordd o ran isgoch y sbectrwm, drwy’r rhan weladwy ac i mewn i’r rhan uwchfioled.  Mae lled-ddargludyddion cyfansawdd eisoes wedi ategu silicon mewn meysydd fel cyfathrebu diwifr, lle mae sglodion a wnaed o gyfuniadau fel galiwm ac arsenig (galiwm arsenid neu GaAs) i’w cael ym mron pob ffôn clyfar, sy’n galluogi cyfathrebu diwifr cyflym iawn ac effeithlon iawn dros rwydweithiau cellog a WiFi. 
Read more


Ymagwedd lân at ddiheintio dŵr

Posted on 26 Gorffennaf 2021 by Peter Rawlinson

Heb os, bydd rhai o heriau mwyaf y ganrif hon yn ymwneud â darpariaeth ddigonol o ddŵr glân. Amcangyfrifir y bydd 5.7 biliwn o bobl yn byw dan fygythiad prinder dŵr erbyn 2050,1  wedi’i sbarduno’n bennaf gan drefoli cynyddol, twf cyflym yn y boblogaeth a newid yn yr hinsawdd, mae’n hanfodol bod seilwaith a gwasanaethau
Read more


Pam mynd yn ôl i’r swyddfa?

Posted on 19 Gorffennaf 2021 by Peter Rawlinson

Heb os, mae pandemig y coronafeirws wedi ysgogi un o’r trawsnewidiadau cyflymaf ym mywydau gwaith llawer o bobl ers degawdau. Mae data’r DU yn awgrymu, tra bod 5% o weithwyr yn gweithio gartref cyn mis Mawrth 2020, y gwnaeth hyn gynyddu i tua 43% ar ddechrau’r cyfnod clo cyntaf. Mae’r un astudiaeth yn awgrymu yr
Read more


RemakerSpace yn arwain y chwyldro gwyrdd

Posted on 12 Gorffennaf 2021 by Peter Rawlinson

Bydd canolfan newydd wedi ymrwymo i drwsio, ailddefnyddio ac ailgylchu yn symud i’w gartref yn sbarc | spark, #CartrefArloesedd newydd Prifysgol Caerdydd. RemakerSpace yw canolfan academia/diwydiant nid er elw cyntaf Cymru, sy’n canolbwyntio ar yr economi gylchol, ail-weithgynhyrchu a defnyddio deunyddiau cynaliadwy. Yn fenter ymgysylltiad cymunedol a busnes, mae RemakerSpace wedi’i ariannu gan Lywodraeth Cymru.
Read more


Llunio pencadlys arloesedd 

Posted on 5 Gorffennaf 2021 by Peter Rawlinson

Gall dewis y dodrefn, y gorffeniadau a’r gosodiadau cywir ar gyfer adeilad ysbrydoli creadigrwydd, gan roi bod i syniadau. Mae Prifysgol Caerdydd wedi creu partneriaeth gyda BOF ym  Mhen-y-bont ar Ogwr i ddodrefnu sbarc | spark – ‘Cartref Arloesedd’ y Brifysgol yn y dyfodol, ac mae disgwyl iddo agor y gaeaf hwn.  Ac fel sy’n gweddu i ganolfan arloesedd, hyblygrwydd fydd yr allweddair. Dyma’r hyn a esboniodd Kate Lane, Rheolwr Pontio sbarc | spark y Brifysgol.   “Yn y ras i’w gwblhau, mae adeilad sbarc | spark yn go agos at y llinell derfyn. Mae’r gwaith mecanyddol a thrydanol yn ogystal â’r plymio wrthi’n cael ei gwblhau; bydd y gosodiadau, y ffitiadau a’r dodrefn yn mynd i mewn i’r adeilad yn ystod yr ychydig fisoedd nesaf.   Ymgymeriad mawr yw hyn. Bydd pedwar cant o ymchwilwyr a staff y gwyddorau cymdeithasol yn symud i sbarc | spark o’u swyddfeydd gwasgaredig, ac mae llawer ohonyn nhw mewn adeiladau Fictoraidd hŷn ar hyd Plas y Parc. Mae tua 13 o grwpiau ymchwil y gwyddorau cymdeithasol wedi dod at ei gilydd fel SPARC – y parc ymchwil ar gyfer y gwyddorau cymdeithasol.   Ar ôl iddyn nhw symud i’w cartref newydd ar Gampws Arloesedd Caerdydd, yn y pen draw bydd 400 o entrepreneuriaid, buddsoddwyr, sefydliadau a myfyrwyr mentergarwch newydd yn ymuno â nhw wrth i’r prosiect aeddfedu ac wrth i’r economi adfer a thyfu yn dilyn y pandemig.   Bu Adran Ddylunio BOF yn cydweithio â’r Brifysgol a rhanddeiliaid allweddol sbarc, gan gymryd rhan mewn cyfarfodydd datblygu prosiectau ar-lein rheolaidd a chyfrannu at weithdai dylunio mewnol rhithwir.   Diolch i blatfformau yn ystod y cyfnod cloi a rhai ar y we o bell, roedd BOF yn gallu arddangos model 3D ‘byw’ (dodrefn a deunydd pensaernïol) yn rhwydd trwy Microsoft Teams, gan alluogi’r Brifysgol i weld y prosiect mewn 3D yn hytrach na thrwy olwg cynllun 2D o’r lloriau yn unig, gan ein helpu i weld yr hyn sy’n gweithio a’r hyn nad yw’n gweithio yn yr adeilad.  Mae cynaliadwyedd yn ystyriaeth allweddol wrth inni benderfynu ar y dodrefn ar gyfer BOF a Chaerdydd. Cynigiwyd partneriaid cyflenwi a fetiwyd ac roedd y rhain yn cydymffurfio â’r gofynion lleol pryd bynnag yr oedd hynny’n bosibl ar gyfer prosiect sbarc, ac roedd hyn wedi helpu i hwyluso’r broses ddodrefnu.   Roedd hyblygrwydd hefyd yn ffactor o bwys wrth ddewis cynnyrch. Roedd BOF wedi cyd-fynd â’n dyheadau o ran creu lleoedd gwaith sy’n gwbl ystwyth a hyblyg – ymhlith yr enghreifftiau da y mae cydrannau a rennir a sawl ystod o gynnyrch modiwlaidd.  Does dim dwywaith bod hyn yn helpu i greu lleoedd ‘ystwyth a hyblyg’, lle mae modd ailosod dodrefn i newid diwyg a swyddogaeth ystafelloedd a pheri bod modd eu defnyddio ar gyfer nifer o swyddogaethau gwahanol.  Fel y mae’r lluniau o’r dodrefn yn dangos yn glir yn y darn hwn, cartref ysbrydoledig fydd sbarc fydd yn ein helpu i ddyfeisio syniadau mawr yfory.   Nod
Read more


RemakerSpace yn ail-lunio’r dyfodol 

Posted on 14 Mehefin 2021 by Peter Rawlinson

Cynaliadwyedd, swyddi gwyrdd, twf gwydn: geiriau a fydd yn fwyfwy amlwg wrth i’r DU baratoi ar gyfer Cynhadledd Newid Hinsawdd y Cenhedloedd Unedig yr hydref hwn. Sut gall Cymru, sydd yn drydydd yn y byd ar gyfer ailgylchu, gyfrannu at garbon ‘sero net’ erbyn 2050, yn unol â digwyddiad COP26 Glasgow? Mae canolfan newydd yng Nghaerdydd, RemakerSpace, yn cau’r bwlch
Read more


Croeso i garreg filltir Syniadau Mawr Cymru

Posted on 31 Mai 2021 by Peter Rawlinson

Mewn dim ond pum mlynedd, mae dros 300,000 o bobl ifanc ledled Cymru wedi cael eu hysbrydoli i ddilyn uchelgeisiau entrepreneuraidd trwy wasanaeth Syniadau Mawr Cymru Llywodraeth Cymru. Ac yn hytrach na lleihau dyheadau, mae pandemig COVID-19 wedi ysbrydoli myfyrwyr i sefydlu mentrau. Yma, mae Rhys Pearce-Palmer, Rheolwr Menter, yn edrych ar y rhagolygon ar gyfer mentrau myfyrwyr Prifysgol Caerdydd.   Gobeithio bod cael 300,000 yn cofrestru yn arwydd o’r pethau sydd i ddod. Rydym wedi gweithio’n agos ers blynyddoedd lawer gyda gwasanaeth entrepreneuriaeth ieuenctid Llywodraeth Cymru, sydd wedi cyrraedd y garreg filltir hynod hon trwy ei Rhwydwaith Model Rôl. O dan y cynllun, mae entrepreneuriaid ledled Cymru, wedi ymuno â rhwydwaith Model Rôl Syniadau Mawr Cymru i rannu eu profiad â darpar entrepreneuriaid trwy weithdai, gyda’r nod o agor meddyliau pobl ifanc i syniadau a chyfleoedd newydd sy’n bodoli a’u helpu i feddwl yn gadarnhaol am eu dyfodol eu hunain. Mae graddedigion Prifysgol Caerdydd yn cael eu cyfrif yn y ffigurau gwych hyn. Rydym yn cynnig ystod o wasanaethau i fyfyrwyr fel y gallant ddechrau olrhain eu taith o’u blwyddyn gyntaf yn y Brifysgol. Rydym yn codi ymwybyddiaeth o ddechrau cyfnod myfyriwr israddedig yng Nghaerdydd, gan helpu i wireddu syniadau gyda phecynnau cymorth cychwynnol a mentora wedi’u teilwra . Mae’r rhain yn cynnwys gweithdai ar ddechrau busnes a sgiliau cyflogadwyedd, desg i weithio yn rhad ac am ddim, ychydig o gyllid, profiadau busnes a’n Gwobrau i Fusnesau Newydd. Rydym yn hynod falch o’r cymorth i fusnesau newydd a’r ecosystem yn y brifysgol, yr ydym wedi’i gwella dros y blynyddoedd diwethaf gyda chefnogaeth gan Syniadau Mawr Cymru, Llywodraeth Cymru – ac mae ein myfyrwyr entrepreneuraidd yn parhau i’n hysbrydoli, ein herio a’n syfrdanu. Ers i Syniadau Mawr Cymru ddechrau ym mis Ionawr 2016, mae wedi cefnogi 402 o entrepreneuriaid ifanc i ddechrau eu busnes eu hunain ac wedi cyflwyno ym mhob ysgol uwchradd ledled Cymru. Mae o leiaf 90 o raddedigion Caerdydd wedi’u cynnwys yn y ffigurau trawiadol hyn. Mae mecanwaith cefnogi Cymru arall ar gyfer entrepreneuriaeth – Marchnad Myfyrwyr Cymru – yn parhau i fynd o nerth i nerth. Fe’i mabwysiadwyd yn ddiweddar fel astudiaeth achos gan Enterprise Educators UK – cwmni
Read more


Blog SIOE 2021 

Posted on 10 Mai 2021 by Peter Rawlinson

Roedd yn bleser mawr croesawu ffrindiau hen a newydd i’r 34ain Gynhadledd Lled-ddargludyddion ac Opto-electroneg Integredig (SIOE), o 30 Mawrth i 1 Ebrill 2021.   Yn dilyn gorfod canslo SIOE yn 2021, roedd yr Hwb Gweithgynhyrchu Lled-ddargludyddion Cyfansawdd y Dyfodol yn benderfynol o gynnal SIOE yn 2021. Trwy ddewis adnoddau ar-lein yn ofalus, cafodd elfennau allweddol SIOE
Read more


Cartref Arloesedd ôl-bandemig  

Posted on 4 Mai 2021 by Peter Rawlinson

Bydd drysau’r cyfleuster arloesedd mwyaf o’i fath yng Nghymru yn agor yr hydref hwn. Mae Campws Arloesedd Caerdydd (CIC) wedi troi hen iard reilffordd yn Gartref Arloesedd, lle bydd meddylwyr yn cwrdd â chydweithredwyr a chyllidwyr i ddod o hyd i atebion i heriau cymdeithas. Dyma Lywydd ac Is-Ganghellor Prifysgol Caerdydd, yr Athro Colin Riordan, yn esbonio sut gall y campws roi hwb
Read more