Adeiladau’r campws

Blog SIOE 2021 

Posted on 10 Mai 2021 by Peter Rawlinson

Roedd yn bleser mawr croesawu ffrindiau hen a newydd i’r 34ain Gynhadledd Lled-ddargludyddion ac Opto-electroneg Integredig (SIOE), o 30 Mawrth i 1 Ebrill 2021.   Yn dilyn gorfod canslo SIOE yn 2021, roedd yr Hwb Gweithgynhyrchu Lled-ddargludyddion Cyfansawdd y Dyfodol yn benderfynol o gynnal SIOE yn 2021. Trwy ddewis adnoddau ar-lein yn ofalus, cafodd elfennau allweddol SIOE
Read more


Cartref Arloesedd ôl-bandemig  

Posted on 4 Mai 2021 by Peter Rawlinson

Bydd drysau’r cyfleuster arloesedd mwyaf o’i fath yng Nghymru yn agor yr hydref hwn. Mae Campws Arloesedd Caerdydd (CIC) wedi troi hen iard reilffordd yn Gartref Arloesedd, lle bydd meddylwyr yn cwrdd â chydweithredwyr a chyllidwyr i ddod o hyd i atebion i heriau cymdeithas. Dyma Lywydd ac Is-Ganghellor Prifysgol Caerdydd, yr Athro Colin Riordan, yn esbonio sut gall y campws roi hwb
Read more



Torri ffiniau, adeiladu pontydd

Posted on 22 Mawrth 2021 by Peter Rawlinson

Mae ‘bocs adnoddau’ ar gyfer ymchwil ac arloesedd y gwyddorau cymdeithasol ar waith yng nghanol Caerdydd. Dros yr ychydig wythnosau nesaf, mae labordai newydd yn cael eu gosod y tu allan i adeilad sbarc £60miliwn Prifysgol Caerdydd. Yn y pendraw, bydd cartref arloesedd y dyfodol yn gartref i 400 o academyddion a’u cydweithwyr. Yma, mae’r Athro Chris Taylor, Cyfarwyddwr SPARK – Parc Ymchwil Gwyddorau
Read more


Agenda Arloesedd Newydd i Gymru 

Posted on 10 Mawrth 2021 by Peter Rawlinson

Mae hwn wedi bod yn gyfnod prysur ar gyfer polisi arloesedd y DU gyda’r cyhoeddiad diweddaraf yn cadarnhau cynlluniau ar gyfer llunio Asiantaeth Ymchwilio a Dyfeisio Uwch (ARIA). Mae’r asiantaeth ymchwil wyddonol newydd werth £800 miliwn yn cael ei hysbrydoliaeth o Asiantaeth Prosiectau Ymchwil Uwch Amddiffyn (DRPA) yr Unol Daleithiau. Cynlluniwyd hi i fod yn
Read more


Buddsoddi mewn adferiad ôl-bandemig

Posted on 3 Mawrth 2021 by Peter Rawlinson

Bydd Campws Arloesedd Caerdydd yn fagnet ar gyfer adferiad ôl-bandemig. Yn y pen draw, bydd ymchwilwyr gwyddorau cymdeithasol, entrepreneuriaid, arweinwyr busnes, cynghorwyr proffesiynol, academyddion a myfyrwyr yn creu, profi a magu mentrau newydd ac yn meithrin partneriaethau yn adeilad sbarc|spark. Bydd yn gartref i SPARK – Parc Ymchwil Gwyddorau Cymdeithas cyntaf y byd – lle
Read more


Trawsnewid gwasanaethau gofal llygaid yng Nghymru

Posted on 2 Mawrth 2021 by Peter Rawlinson

Mae partneriaeth arloesol i ddod ag apwyntiadau gofal llygaid critigol yn agosach at gartrefi cleifion wedi helpu i drawsnewid y gwasanaethau yng Nghymru. Ym mis Rhagfyr 2019, roedd bron i 115,000 o gleifion sydd mewn perygl o golli golwg anadferadwy yn aros am apwyntiad llygad mewn ysbyty yng Nghymru. Dyma optometrydd o Brifysgol Caerdydd, Sharon Beatty yn esbonio sut mae optometryddion y Stryd Fawr, clinigwyr a Llywodraeth Cymru yn cydweithio i leihau’r baich ar ysbytai.  “Mae poblogaeth sy’n heneiddio yn ogystal â’r risgiau sy’n gysylltiedig â chlefydau fel diabetes yn rysáit ar gyfer pwysau cynyddol ar wasanaethau gofal llygaid. Yn ôl yn 2019, roedd rhestrau aros am apwyntiadau llygaid yn cynyddu – gyda thua 38% o’r rhai ar y rhestr eisoes y tu hwnt i’w dyddiad targed ar gyfer apwyntiad.  Nid oedd modd ehangu capasiti’r ysbytai, felly roedd yn rhaid i ni ddod o hyd i ffyrdd newydd o weithio. Trwy Gyflymydd Arloesedd Clinigol Prifysgol Caerdydd, buom yn cydweithio ag Accelerate, sy’n helpu arloeswyr yng Nghymru i roi syniadau ar waith ym maes iechyd a gofal.  Llwyddodd y rhaglen i ddarparu strwythur clir, partneriaid ac amserlen a allai ein helpu i newid pethau – yn gryno, fe wnaethant ein rhoi mewn cysylltiad â’r bobl iawn a allai gefnogi prosiect i sefydlu model clinigol chwyldroadol.  Arweinir Accelerate gan Ganolfan Gwyddorau Bywyd Cymru ar y cyd â Phrifysgol Caerdydd (Cyflymydd Arloesedd Caerdydd), Prifysgol Abertawe a Phrifysgol Cymru y Drindod Dewi Sant.  Yn hytrach na darparu cyllid neu grantiau, mae’r rhaglen yn cynnig cyfle i fanteisio ar arbenigedd academaidd, dealltwriaeth drylwyr o ecosystem y gwyddorau bywyd, a’r cyfleusterau diweddaraf sydd eu hangen ar arloeswyr ac entrepreneuriaid i wireddu eu syniadau, a dyna’n union roedd ei angen arnom ni.  Gyda diolch i gefnogaeth Llywodraeth Cymru, mae Bwrdd Iechyd Prifysgol Caerdydd a’r Fro wedi datblygu fframwaith gwasanaeth lle mae optometryddion cofrestredig y Stryd Fawr yn cymryd rheolaeth ganiataol dros gleifion golwg risg uchel dynodedig. Mae defnyddio technoleg ddelweddu o’r radd flaenaf, meddalwedd bwrpasol a chofnodion cleifion electronig yn caniatáu i gleifion gael profion yn eu practis optometreg lleol. Mae delweddau a chanlyniadau yn cael eu huwchlwytho er mwyn eu hadolygu gan ymgynghorydd.   Mae’r gweithredoedd wedi cael eu mapio a’u monitro gan fy nghydweithiwr Angharad Hobby, optometrydd a chydymaith ymchwil, a fu’n asesu sut i leddfu pwysau ar wasanaethau offthalmoleg trwy ofal cymunedol. Fel rhan o’r prosiect, cynhaliodd Ms Hobby ymchwil ar brofiadau cleifion ac ymarferwyr i lywio penderfyniadau’r dyfodol ynghylch darparu gofal llygaid yng Nghymru.  Yn ei gyfanrwydd, mae Trawsffurfio Gwasanaethau Gofal Llygaid Cymru yn cefnogi cyfres o wasanaethau peilot newydd i reoli hyd at 9,000 o gleifion dynodedig ar draws pum maes gofal: Glawcoma (atgyfeiriadau newydd a dilynol); Dirywiad Macwlaidd Gwlyb yn gysylltiedig ag Oed; Retinopathi Diabetig a Damweiniau Llygaid Brys.  Mae’r cynllun yn sicrhau cymaint o fanteision: lleihau amseroedd aros, mabwysiadu technolegau newydd, cynyddu capasiti gofal eilaidd i asesu a rheoli cleifion gofal llygaid, sgiliau newydd a hyfforddiant cymhwysedd ar gyfer optometryddion annibynnol, cysylltiadau agosach â gofal eilaidd a allai arwain at ddarpariaeth gwasanaethau ychwanegol gan fentrau optometreg. Yn ogystal, mae wedi cysylltu arbenigedd Prifysgol Caerdydd yn fwy â gofal llygaid yn y gymuned a bydd yn arwain at gyhoeddiadau a adolygir gan gymheiriaid a cipolwg newydd ar economeg iechyd mewn gofal offthalmig.   Cyfrannodd y Cyflymydd Arloesedd Clinigol at brosiect TECSW trwy helpu i nodi a chefnogi nifer o themâu allweddol. Mae’r rhain yn cynnwys cwmpas a gallu cynyddol optegwyr y stryd fawr, hyrwyddo ehangu’r diwydiant a chyfleoedd cyflogaeth; arloesi trwy system newydd wedi’i hintegreiddio’n ddigidol, defnyddio adnoddau lleol, lleihau amseroedd aros ac ymweliadau ag ysbytai a theithio; yn ogystal â hyrwyddo setiau sgiliau cynyddol ar draws y proffesiwn optometreg, gan ddefnyddio’r offer a’r TG diweddaraf.   Yng ngeiriau Sali Davis, Prif Weithredwr Optometreg Cymru, mae’r prosiect cyfan wedi “tynnu sylw at y gwahaniaeth mae cleifion yn gweld pan fydd gofal yn cael ei ddarparu’n agosach at adref, yn y gymuned a sut y gellir defnyddio sgiliau optometryddion gofal sylfaenol orau i geisio rhoi profiad gofal iechyd da i’r claf.”   Yn y dyfodol, credwn y gallai’r dechnoleg arwain at arallgyfeirio parthau iechyd a gofal cymdeithasol eraill gan ddefnyddio cofnodion e-gleifion i ysgogi cydweithredu yn y dyfodol rhwng partneriaid masnachol, academaidd, trydydd sector a chlinigol gyda’r potensial i gyflwyno ein model ar draws GIG Cymru.”  Sharon Beatty, Ysgol Optometreg a Gwyddorau’r Golwg, Prifysgol Caerdydd  
Read more


Datblygiadau goleuedig   

Posted on 11 Chwefror 2021 by Peter Rawlinson

Bu i rwystrau 2020 ysgogi gwyddonwyr ledled y byd i oresgyn heriau. Er gwaethaf sefyllfaoedd gweithio cyfyngedig, mae arbenigwyr yn Sefydliad Lled-ddargludyddion Cyfansawdd (ICS) Prifysgol Caerdydd wedi cael diweddglo llwyddiannus i’r flwyddyn, gan arddangos eu gallu i brosesu nifer o haenau lled-ddargludyddion cyfansawdd 6″ i gwsmer yn ôl y fanyleb, ac ar amser. Dyma Gyfarwyddwr
Read more


Bancio ar arloesi

Posted on 18 Ionawr 2021 by Peter Rawlinson

Mae Banc Datblygu Cymru yn gweithio gyda Phrifysgol Caerdydd i droi ymchwil yn gynhyrchion a phrosesau sy’n gyrru ffyniant. Gyda’n gilydd, rydyn ni’n rhannu gwybodaeth i feithrin busnesau cartref. Yma, mae Dr Nick Bourne, Pennaeth Datblygu Masnachol Prifysgol Caerdydd a Dr Phil Barnes, Swyddog Gweithredol Buddsoddi yn nhîm buddsoddiadau mentrau technoleg y Banc Datblygu, yn
Read more


Ydych chi’n un o Arweinwyr AI a Roboteg y Dyfodol?

Posted on 11 Ionawr 2021 by Peter Rawlinson

Pobl a Robotiaid, AI tebyg i bobl, AI Moesegol ac Esboniadwy, Technolegau a Chymdeithas sy’n Canolbwyntio ar bobl …dyna ambell thema ddyfodolaidd a fydd yn cael eu trafod ymysg eraill yng nghynhadledd flynyddol gyntaf y Ganolfan Deallusrwydd Artiffisial, Roboteg a Pheiriant Dynol Systemau (IROHMS) eleni. Yma, mae’r Cyfarwyddwr, yr Athro Rossi Setchi, yn amlinellu’r rhaglen gyffrous sydd i ddod.  “Pwrpas Academi Arweinwyr y Dyfodol 2021 yn rhannol,
Read more